تاریخ انتشارشنبه ۲۸ مهر ۱۳۹۷ ساعت ۲۳:۳۰
کد مطلب : ۱۵۰
رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور در دهمین همایش گرامیداشت روز ملی آمار و برنامه‌ریزی در دامغان مطرح کرد:

شفیعی: نقشه و اطلاعات مکانی، از اجزای جدایی‌ناپذیر سرشماری‌ها و طرح‌های آماری هستند

رئیس سازمان نقشه‎برداری کشور با بیان اینکه نقشه و اطلاعات مکانی یکی از مهم‌ترین ابزارهای مورد استفاده در آمارگیری‌ و سرشماري است، افزود: «بدون وجود نقشه‌های دقیق و به‌هنگام؛ شناسایی مکان‌هایی که باید برای سرشماری‌ها مورد مراجعه قرار بگیرند، بسیار مشکل است. برای داشتن زندگی هدفمند، توأم با آرامش، امنیت و آینده‌نگری، همواره به آمار و اطلاعات نیاز داریم تا بتوانیم ایمن و با برنامه زندگی کنیم و در معرض مخاطرات قرار نگیریم».
plusresetminus
۰
به گزارش روابط عمومی سازمان نقشه‎برداری کشور، مهندس مسعود شفیعی روز شنبه 28 مهرماه سال 1397، در مراسم دهمین همایش گرامیداشت روز ملی آمار و برنامه‎ریزی در دانشگاه دامغان طی سخنرانی‎ای با عنوان"اطلاعات مکانی و نظام آماری کشور" اظهار داشت: «برای حرکت در مسیر توسعه و پیشرفت، باید فرهنگ استفاده صحیح از آمار و اطلاعات در کشور نهادینه شود و این فرهنگ در همه سطوح جامعه در دستگاه‌های اجرایی، تخصصی و عمومی اشاعه یابد. جامعه‌ای که در آن آمار و اطلاعات جدی گرفته نشود، نمی‌توان انتظار داشت که تصمیمات بر مبنایی منطقی و عقلانی اتخاذ شود و لذا ریسک تصمیمات و اقدامات بسیار بالا خواهد بود».

معاون سازمان برنامه و بودجه کشور گفت: «اطلاعات هواشناسی، موقعیت جغرافیایی و روندهای ترافیکی از جمله اطلاعاتی هستند که هر روزه در زندگی فردی به آن احتیاج داریم، اما با وجود در دسترس بودن مقدار زیادی از اینگونه اطلاعات، بسیاری از ما فارغ از داده‌های آماری و اطلاعات تخصصی، اقداماتی را انجام می‌دهیم که نه‌تنها هم برای خودمان و هم برای دیگران، هزینه‌های بالایی را ایجاد می‌کند، بلکه اساساً ما را از رسیدن به اهدافی که مدنظر داشتیم، دور می‌کند».

وی افزود: «استفاده از آمار و اطلاعات در جامعه ما بسیار کمرنگ است و زمانی موفق خواهیم بود که بتوانیم فرهنگ استفاده از آمار را در زندگی تک تک شهروندان به کار بگیریم. نقشه‌ها به طور مستقیم و غیرمستقیم در اجرای وظایفی که بر عهده مرکز آمار ایران گذاشته شده، نقش دارند. انجام سرشماری‌های عمومی، تهیه و به‌هنگام نگاه داشتن قالب‌های آماری و استخراج و انتشار نتایج آن، از بارزترین این وظایف است».

این مقام مسؤول به ارائه تعریفی از داده‎های مکانی پرداخت و گفت: «داده‎های مکانی داده‌هایی هستند که ارزش مکانی دارند و به مکانی از زمین متصل می‌شوند. بدین معنا که این داده‌ها برای نمایش ویژگی مکانی مانند موقعیت جاده‌ها، شهرها و روستاها، و همچنین برای تعریف و توصیف ارزش‌های غیر مکانی مانند، اندازه، وسعت، شدت، تراکم، تعداد، کیفیت، طبقه یا گروه و غیره به‌کار می‌روند. داده‌های مکانی از طریق نقشه‌برداری، عکس‌برداری و تصویربرداری از دور، شمارش، اندازه‌گیری، پرسشنامه و . . . جمع‌آوری می‌شوند. همچنین داده‌های مکانی به مجموعه‌ای از داده‌ها گفته می‌شود که بیان کننده موقعیت جغرافیایی یک عارضه (طبیعی یا مصنوعی) بر روی زمین باشند. داده‌های مکانی معمولاً به صورت موقعیت یا روابط هندسی ذخیره شده و قابل نمایش در نقشه‌ها هستند. داده‌ها مکانی بیشتر در سامانه‌های اطلاعات مکانی(GIS) نگهداری شده، قابل دسترسی و پردازش می‌باشند».

به گفته وی، ویژگی‎های داده‌های مکانی عبارتند از اینکه «دارای موقعیت مکانی باشند»،  «قابل تعریف بوده» و نیز «دارای مقیاس و قابل طبقه‌بندی باشد» یا به عبارتی «قابل پهنه‌بندی» باشد.

شفیعی، بر این اساس پایگاه داده‎های مکانی یا ژئودیتابیس را نوعی پایگاه داده دانست و در تشریح نقش اطلاعات مکانی در نظام آماری کشور، گفت: «با استفاده از نقشه‌های آماری محدوده مکانی مورد سرشماری (سطح کشور) به مناطق همگن کوچکتری تقسیم می‌شود که حوزه آماری نامیده می‌شود. با استفاده از حوزه‌بندی پوشش جغرافیایی سرشماری کنترل می‌شود و با مشخص شدن تعداد حوزه‌ها و نیز با توجه به سازماندهی رده‌های اجرایی، سرشماری انجام می‌گیرد. بر این اساس می‌توان گفت بدون حوزه‌بندی، سازماندهی اجرای سرشماری غیرممکن خواهد بود».

معاون سازمان برنامه و بودجه کشور در ادامه سخنان خود به نقش اطلاعات مکانی در نظام آماری کشور اشاره کرد و گفت: «نقشه و اطلاعات مکانی یکی از مهم‌ترین ابزار مورد استفاده در آمارگیری‌ها و سرشماري‌ها است. بدون وجود نقشه‌های دقیق و به‌هنگام؛ شناسایی مکان‌هایی که باید مورد مراجعه قرار بگیرند بسیار مشکل است. نقشه‌ها به‌طور مستقیم و غیر مستقیم در اجرای وظایفی که بر عهده مرکز آمار ایران گذاشته شده، نقش دارند. انجام سرشماری‌های عمومی، تهیه و به‌هنگام نگاه داشتن قالب‌های آماری و استخراج و انتشار نتایج از بارزترین این وظایف است».

به گفته این مقام مسؤول، تحولات و پیشرفت‌های اخیر صنعت ژئوماتیک و فراگیرشدن سیستم‌های اطلاعات مکانی از یک سو و دگرگونی‌های به‌وجود آمده در روش جمع آوری، پردازش و انتشار داده‌های آماریاز سوی دیگر، توجه هرچه بیش‌تر به جایگاه اطلاعات مکانی در نطام آماری کشور را مورد تاکید قرار می‌دهد.

«GIS و اطلاعات آماری» از دیگر موضوعات مورد اشاره مهندس شفیعی بود که طی آن گفت: «بیشتر فعالیت‌های انسان به طور مستقیم یا غیر مستقیم ماهیت مکانی دارد. گفته می‌شود بیش از 80%  اطلاعات به نحوی به مکان مربوط می‌شوند. اطلاعات آماری معمولا به یک قلمرو مربوط می‌شوند. به این معنی که به مکان خاصی ارتباط دارند، پس ماهیت مکانی دارند. GIS قابلیت‌های فراونی به نسبت روش‌های سنتی "جدول مبنا" به اطلاعات آماری اضافه می‌کند و از  GISبرای اطلاعات آماری استفاده می‌شود. GIS این قابلیت را فراهم می‌کند تا داده‌ها به منظور آشکارسازی روابط بین‌شان، الگوها و روندشان، بهتر دیده شوند، درک گردند و مورد تفسیر و تحلیل قرار گیرند».

رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور در ادامه به کاربرد اطلاعات مکانی در سرشماری‌ها اشاره کرد که پروسه‌ای از «آماده‌سازی قبل از اجرای سرشماری»، «حین انجام سرشماری»، «پردازش داده‌ها» و «انتشار نتایج» را شامل می‎شود.

شفیعی با برشمردن مزایای داده‎های مکانی آماری به تشریح اطلاعات مکانی مورد استفاده در مرکز آمار ایران پرداخت و افزود: «یکی از اهداف مهم سرشماری‌ها دسترسی به داده‌های کوچکترین سطوح جغرافیایی است، متناسب با این هدف نقشه‌های مرکز آمار ایران به دو طبقه اصلی تقسیم می‌شوند. نقشه های شهری که عمدتا دارای مقیاس1:2000 هستند و نقشه‌های روستایی با مقیاس 50000 :1 که در مجموع تمامی سطح کشور را پوشش می‌دهند».

رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور در ادامه سخنان خود توضیحاتی درباره زیرساخت داده مکانی (SDI) ارائه داد و گفت: «در سالیان اخیر نیاز به اطلاعات مکانی به طور فزاینده‌ای افزایش یافته است. بسیاری از دستگاههای اجرایی، سازمان‌ها و شرکت‌ها و بخش‌ها سالانه هزینه‌های زیادی صرف تهیه نقشه می‌کنند. داده‌های مکانی نقشی اساسی در تصمیم‌گیری متولیان امور دارد، بنابراین ثابت شده است که داده‌های مکانی بخشی از زیرساختار ملی هستند».

وی با اشاره به اینکه یکی از مشکلات پیش روی مرکز ملی آمار، نبود نقشه‌های یکپارچه است، ادامه داد: «در موارد متعددی فهرست نقاط جغرافیایی وزارت کشور و فایل جغرافیایی مرکز آمار ایران و دیگر لایه‌های داده مکانی موجود در کشور، منطبق نیستند. SDI به‌عنوان زیرساختی یکپارچه، کاربران را به داده‌های قابل اعتماد، دقیق و به روز متصل می‌کند».

شفیعی افزود: «سازمان نقشه‌برداری در تأمین نقشه‌های مختلف همواره کنار سازمان‌ها و وزارتخانه‌ها بوده و در پروژه زیرساخت داده‌های مکانی به ‌عنوان مجری آن در تلاش است تا بستری را فراهم کند که زمینه تبادل و به اشتراک‌گذاری لایه‌های مختلف داده مکانی در اختیار همه متولیان و ذینفعان، وجود داشته باشد».

«نظام ملی آدرس‌گذاری مکان محور(G-NAF)»، بخش دیگری از سخنرانی مهندس شفیعی را دربرداشت که طی آن گفت: «این پروژه علاوه بر مزیت‌هایش در شرایط اقتصادی، نیل به سمت اقتصاد مقاومتی و دولت الکترونیکی، تاثیر شگرفی در فرآیند نظام آماری کشور خواهد داشت. نظام ملی آدرس‌گذاری مکان محور به منظور تبدیل آدرس‌های متنی به آدرس های ژئوکد شده منحصر به فرد ایجاد می‌شود. در چارچوب پروژه‌های اقتصاد مقاومتی طرح نظام ملی آدرس‌گذاری مکان محور(G-NAF)از سال 1393 به شرکت ملی پست جمهوری اسلامی ایران واگذار شد که با توجه به  نقش حاکمیتی سازمان نقشه‌برداری کشور، این سازمان به عنوان تنها متولی فعالیت‌های حوزه نقشه و اطلاعات مکانی کشور، در پروژه نظام ملی آدرس‌گذاری مکان محور در کنار شرکت پست خواهد بود».

رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور در پایان سخنرانی خود با تأکید بر اینکه نقشه و اطلاعات مکانی، از اجزای جدایی ناپذیر سرشماری‌ها و طرح‌های آماری هستند که بدون آن، دستیابی به چارچوبی برای اجرا، استخراج و انتشار نتایج عملا ناممکن است، افزود: «سیستم اطلاعات مکانی(GIS) و داده‌های آماری به عنوان دو سیستم حامی تصمیم‌گیری مکمل یکدیگر بوده و به یکدیگر برای بهره‌وری نیازمندند».

بازدید از توانمندیهای دانشکده علوم زمین دانشگاه دامغان
گفتنی است پس از این پایان این همایش، مهندس شفیعی از امکانات و توانمندی‌های دانشکده علوم زمین دانشگاه دامغان بازدید کرد.

طی جلسه‎ای که در حاشیه این بازدید و با حضور مهندس شفیعی، دکتر عبدالعلی بصیری رئیس دانشگاه دامغان و جمعی از اعضای هیأت عملی دانشکده علوم زمین دانشگاه تشکیل شد؛ بر همکاری بیشتر بین این دانشگاه و سازمان نقشه‌برداری کشور و تبادل و بهره‌مندی دو جانبه از امکانات طرفین، تأکید شد.
 
نام شما
آدرس ايميل شما